[ 艢wi臋to Matki Boskiej Zielnej

historia

Uroczysto艣膰 Za艣ni臋cia i Wniebowzi臋cia Naj艣wi臋tszej Marii Panny jest obchodzona w Ko艣ciele ju偶 od V wieku. 艢wi臋to to obchodzone jest 15 sierpnia jako 艣wi臋to Matki Boskiej Zielnej. Wed艂ug Ko艣cio艂膮 Naj艣wi臋tsza Maria Panna nie umar艂a tylko zapad艂a w g艂臋boki sen a Jej dusza i 艣wi臋te, niepokalane, wolne od grzechu cia艂o zosta艂y zaniesione na skrzyd艂ach anio艂贸w do nieba.

przys艂owia

W sierpniu ka偶dy kwiat wo艂a – zanie艣 mnie do ko艣cio艂a!

Na Wniebowzi臋cie – uko艅czone 偶臋cie.

tradycja

W polskiej i europejskiej tradycji ludowej Matka Boska, kt贸rej wielkie 艣wi臋to obchodzi si臋 w dniu 15 sierpnia, czczona jest jako patronka ziemi b臋d膮cej w najbujniejszym rozkwicie, patronka zi贸艂, kwiat贸w, owoc贸w i zb贸偶. Dlatego w艂a艣nie nazywana bywa Zieln膮 (w Polsce), Korzenn膮 (w Czechach), Kwietn膮 (w Niemczech – w Bawarii i Nadrenii), 呕ytni膮 (w Estonii). We wszystkich tych krajach w dniu sierpniowego maryjnego 艣wi臋ta sk艂ada si臋 Matce Bo偶ej w ofierze p艂ody ziemi: zio艂a, kwiaty, zbo偶a, warzywa i owoce.

Do bukietu wk艂adano tak偶e k艂osy zb贸偶, len, mak贸wki i konopie oraz r贸偶ne warzywa i owoce: marchew, nabity na patyk ziemniak lub jab艂ko, ga艂膮zk臋 z p贸藕nymi wi艣niami, ga艂膮zki leszczynowe z orzechami, a wi臋c wszystko, co zrodzi艂a ziemia i co wa偶ne by艂o dla ludzkiego bytu. Wierzono powszechnie, 偶e po艣wi臋cony w ko艣ciele bukiet nabiera niezwyk艂ych w艂a艣ciwo艣ci – czarodziejskich i leczniczych.

W drodze powrotnej z ko艣cio艂a pozostawiano wi臋c ziele w bruzdach zagon贸w, aby szkodniki nie zagra偶a艂y ziemniakom i kapu艣cie. Po kilku dniach zabierano bukiet do domu i tam przechowywano go, najcz臋艣ciej za 艣wi臋tym obrazem. Zio艂a z bukietu dodawano do r贸偶nego rodzaju domowych herbat i wywar贸w maj膮cych zastosowanie w leczeniu wszystkich w zasadzie chor贸b n臋kaj膮cych ludzi i zwierz臋ta gospodarskie.
Stosowano je w przesz艂o艣ci, np. do leczniczej k膮pieli zalecanej, chorym dotkni臋tym gru藕lic膮. Wywar z zi贸艂 po艣wi臋conych w 艣wi臋to Matki Boskiej Zielnej dawano do wypicia krowom po ocieleniu, aby oczy艣ci膰 ich wn臋trzno艣ci; dymem za艣 ze spalonych ro艣lin wyj臋tych z bukietu leczono zapalenie wymienia. Zielem 艣wi臋tym tl膮cym si臋 na w臋gielkach okadzano izb臋 i obej艣cie dla ochrony przed burz膮, po偶arem i epidemiami gro藕nych chor贸b zaka藕nych (nazywanych niegdy艣 zaraz膮 lub morowym powietrzem). Okadzania takie stosowano zawsze podczas odczyniania uroku, je艣li podejrzewano, 偶e niemoc ludzi lub zwierz臋cia spowodowana zosta艂a zadaniem, rzuceniem uroku i czarami.

bukiety

Bukiety – wi膮zanki, kt贸re w polskich ko艣cio艂ach 艣wi臋ci si臋 15 sierpnia, na Matk臋 Bosk膮 Zieln膮, w zale偶no艣ci od regionu i zwyczaju nosz膮 nazw臋 ziela, r贸wnianki, k臋pki, ograbki, r贸zgi lub r贸zgi ograbkowej. Uk艂adano je niegdy艣 z byli-cy, macierzanki, mi臋ty, pio艂unu, chabr贸w, kopytnika i krwawnika – a wi臋c z zi贸艂 o wypr贸bowanych w艂a艣ciwo艣ciach leczniczych, z kwiat贸w polnych i ogrodowych.

do偶ynki

Czasami ju偶 na Matk臋 Bosk膮 Zieln膮 urz膮dzano ma艂e, lokalne, najcz臋艣ciej parafialne do偶ynki, bo gdy pogoda sprzyja艂a, w niekt贸rych regionach Polski, 15 sierpnia ko艅czono 偶niwa, a g艂贸wnie sprz臋t pszenicy. Cz臋艣ciej jednak uroczysto艣膰 Matki Boskiej Zielnej i do偶ynki, obchodzono oddzielnie, w dw贸ch r贸偶nych terminach.
W ca艂ej Polsce dzie艅 Wniebowst膮pienia Naj艣wi臋tszej Marii Panny – Matki Boskiej Zielnej obchodzony jest bardzo uroczy艣cie, zw艂aszcza na wsi, w艣r贸d rolnik贸w. Wielkie uroczysto艣ci religijne odbywaj膮 si臋 w sanktuariach maryjnych, miejscach odpustowych. Przybywaj膮 do nich liczne pielgrzymki rolnicze.